Του Joe Cirincione | Γνωμοδότηση | Φεβρουάριος 28, 2026
Ο πόλεμος του Τραμπ στο Ιράν δεν έχει νόημα.
Το Ιράν δεν αποτελεί άμεση απειλή για τις Ηνωμένες Πολιτείες, τα στρατεύματά μας ή τους συμμάχους μας. Το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν είναι αδρανές. Δεν τρέχει προς μια βόμβα. Οι ιρανικοί πύραυλοι δεν μπορούν να χτυπήσουν το μεγαλύτερο μέρος της Ευρώπης και ακόμη λιγότερο τη Βόρεια Αμερική.
Οι ενεργές διαπραγματεύσεις έδειξαν πολλά υποσχόμενες αυτή την εβδομάδα. Οι συνομιλίες είχαν φέρει τις χώρες πιο κοντά σε μια καλή συμφωνία στην οποία το Ιράν θα αναστείλει και θα περιορίσει σοβαρά τον εμπλουτισμό ουρανίου. Το πρωί του Σαββάτου, ο Μπαντρ Αλμπουσαΐντι, ο μεσολαβητής του Ομάν στις συνομιλίες, έγραψε στο X: «Είμαι απογοητευμένος. Οι ενεργές και σοβαρές διαπραγματεύσεις υπονομεύτηκαν για άλλη μια φορά».
Κανένας σύμμαχος των ΗΠΑ, εκτός από το Ισραήλ, δεν υποστηρίζει αυτόν τον πόλεμο, με αρκετούς να αρνούνται την άδεια στον αμερικανικό στρατό να χρησιμοποιήσει τις βάσεις τους για την επιχείρηση κατά του Ιράν. Αθώοι πολίτες στο Ιράν και την περιοχή θα πεθάνουν άσκοπα. Μία από τις πρώτες επιθέσεις στο Ιράν φέρεται να έπληξε ένα δημοτικό σχολείο θηλέων στην Τεχεράνη, σκοτώνοντας 50 ανθρώπους, κυρίως παιδιά.
Το πρωί του Σαββάτου, καθώς ξεκίνησαν οι επιθέσεις, ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ προσέφερε τελικά τον στόχο του για τον μονομερή και παράνομο πόλεμό του: Αλλαγή καθεστώτος. Αυτός είναι ένας στόχος που χλεύασε ο Τραμπ όταν έκανε εκστρατεία για την προεδρία. Είναι επίσης πολύ απίθανο να πετύχει. Σε μια ανακοίνωση βίντεο νωρίς το πρωί, ο Τραμπ προέτρεψε τον ιρανικό λαό να ξεσηκωθεί. «Όταν τελειώσουμε, αναλάβετε την κυβέρνησή σας. Θα είναι δική σου να τη πάρεις», είπε. Αργότερα, είπε στην Washington Post ότι ο κύριος στόχος του ήταν η «ελευθερία» για τον ιρανικό λαό.
Αλλά υπάρχει ένα σημαντικό πρόβλημα στη στρατηγική του Τραμπ: Καμία κυβέρνηση στην ιστορία δεν έχει ανατραπεί μόνο από αεροπορικές επιδρομές.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Σαουδική Αραβία δεν μπόρεσαν καν να ανατρέψουν το καθεστώς των Χούτι στην Υεμένη με χρόνια αεροπορικών επιδρομών και 7 δισεκατομμύρια δολάρια που δαπανήθηκαν. Τώρα, εβδομάδες επιθέσεων στο Ιράν από το Ισραήλ και τις Ηνωμένες Πολιτείες θα μπορούσαν να σκοτώσουν εκατοντάδες ανώτερους στρατιωτικούς και κυβερνητικούς ηγέτες και να καταστρέψουν πολλές στρατιωτικές και πυρηνικές εγκαταστάσεις. Αλλά το Ιράν είναι μια χώρα 90 εκατομμυρίων κατοίκων σε μια περιοχή τρεις φορές μεγαλύτερη από το Ιράκ.
Οι βομβιστικές επιθέσεις και οι δολοφονίες μπορεί κάλλιστα να αποσταθεροποιήσουν ένα αντιδημοφιλές και αποδυναμωμένο καθεστώς. Αλλά είναι εξαιρετικά απίθανο η Ουάσιγκτον να μπορέσει στη συνέχεια να πετάξει με τον Ρεζά Παχλαβί, τον γιο του έκπτωτου Σάχη του Ιράν, για να εγκαθιδρύσει μια νέα μοναρχία. Σε ένα πολιτικό κενό, η εξουσία πηγαίνει σε αυτούς που έχουν τα όπλα.
Οι Φρουροί της Επανάστασης, με 200.000 μέλη και περίπου ένα εκατομμύριο σε συνδεδεμένες πολιτοφυλακές, είναι πολύ πιθανό να πάρουν τον έλεγχο τώρα που ο Ανώτατος Ηγέτης Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ είναι νεκρός. Θα μπορούσαν να είναι ακόμη χειρότερα για τους Ιρανούς από το κληρικό καθεστώς.
Το Ιράν έχει ήδη διακόψει την κυκλοφορία μέσω των Στενών του Ορμούζ. Αυτό θα εκτινάξει τις τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου και θα αποδυναμώσει τις παγκόσμιες οικονομίες. Υπάρχουν πολλές άλλες πιθανές ευρύτερες συνέπειες, συμπεριλαμβανομένων των συνεχών επιθέσεων με πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη στο Ισραήλ και τους Άραβες συμμάχους των ΗΠΑ, τρομοκρατικές επιθέσεις σε αμερικανικά συμφέροντα σε όλο τον κόσμο, πιθανές επιθέσεις στον κυβερνοχώρο, ακόμη και το Ιράν που αγωνίζεται να επεξεργαστεί το απόθεμά του εμπλουτισμένου ουρανίου κατά 60% σε μια λειτουργική πυρηνική συσκευή.
Ο διακηρυγμένος στόχος του Τραμπ για αλλαγή καθεστώτος καθιστά αυτόν τον πόλεμο υπαρξιακό για τους ηγέτες του Ιράν. Τίποτα δεν είναι εκτός τραπεζιού.
Ο πόλεμος είναι απρόβλεπτος και ο θάνατος και η καταστροφή έρχονται χωρίς σοβαρές διαβουλεύσεις στο Κογκρέσο ή διαβούλευση με συμμάχους. Είναι η παρορμητική απόφαση ενός ανθρώπου.
Ο Τραμπ ασκεί μια εξουσία που ο Ντικ Τσένι και ο Ρίτσαρντ Νίξον μπορούσαν μόνο να ονειρευτούν. Ο Τραμπ δεν πέρασε μήνες διαφωνιών και χειραγώγησης των πληροφοριών για να πείσει τους Αμερικανούς να πάνε σε πόλεμο. Δεν προσποιήθηκε καν ότι κινητοποιούσε δημοκρατική υποστήριξη. Αντ’ αυτού, ο Τραμπ πήγε στον πόλεμο από καπρίτσιο, αποκλειστικά με εντολή του, μόνος και αυτοκρατορικός.
Δεν είναι αυτός ο τρόπος με τον οποίο οι δημοκρατίες πηγαίνουν σε πόλεμο. Έτσι κάνουν οι δικτατορίες. Και ξέρουμε ότι δεν μπορεί να τελειώσει καλά.
